Panthenol is zo’n ingrediënt dat je meestal pas echt leert waarderen op het moment dat je huid ermee ophoudt om mee te werken.
Als je huid prikt na het douchen. Als je handen schraal blijven, wat je ook smeert. Als je nét iets te lang in de zon bent geweest en alles warm en gespannen aanvoelt. Of als je huid gewoon te vaak is blootgesteld aan wind, kou, wrijving, scheren, zwemmen, stress.
Dan wil je geen ingewikkelde routine. Dan wil je een ingrediënt dat zacht is, slim is, en vooral: betrouwbaar.
Dat is panthenol.
In dit artikel leg ik, Mark, productexpert van MetOlijf sinds 2014, je uit wat panthenol precies is, wat er wetenschappelijk bekend is over de werking op hydratatie en huidbarrière, en hoe je onze twee favorieten inzet:
Wat is panthenol?
Panthenol is de alcoholvorm van pantotheenzuur, beter bekend als vitamine B5. In cosmetica zie je vaak panthenol of dexpanthenol. In je huid kan dexpanthenol worden omgezet naar pantotheenzuur, een bouwsteen die o.a. betrokken is bij processen rondom huidlipiden en herstel. Dat is precies waarom panthenol zo geliefd is bij een huid die uit balans is.
Waarom panthenol zo goed past bij gevoelige, droge en geïrriteerde huid
Als we panthenol helemaal terugbrengen naar de kern, dan doet het vooral drie dingen die je huid vaak meteen voelt:
- Het helpt de huid vocht vasthouden en comfortabeler aanvoelen
- Het ondersteunt de huidbarrière (waardoor je minder snel opnieuw uitdroogt)
- Het helpt de huid tot rust komen na irritatie
Dat klinkt als marketing, maar er zit behoorlijk wat onderzoek achter.
1) Hydratatie: meer water in de hoornlaag
In studies met panthenolformules zie je dat de hydratatie meetbaar kan toenemen.
2) Huidbarrière: minder transepidermaal waterverlies (TEWL)
TEWL is de maat voor hoeveel water je huid verliest via verdamping. Als je barrière kwetsbaar is, gaat TEWL vaak omhoog. In meerdere humane in vivo studies is gezien dat topisch dexpanthenol kan leiden tot lagere TEWL en betere hydratatie, wat past bij het idee dat de barrière stabieler wordt.
- In een gerandomiseerde studie werd na 7 dagen een verbetering gezien in hydratatie van de hoornlaag en een reductie in TEWL.
- In een irritatiemodel met SLS (een stof die de huid bewust irriteert) liet een dexpanthenolcrème sneller barrièrherstel en minder roodheid zien dan een vehicle.
- In een gecontroleerde studie naar panthenolformules (0,5%, 1% en 5%) werden TEWL-verbeteringen vooral gezien bij 1% en 5% panthenol.
Je hoeft de termen niet te onthouden. De vertaling naar je badkamer is eenvoudig: panthenol kan helpen je huid weer beter te laten vasthouden wat je erin stopt.
3) Kalmeren na irritatie: minder roodheid, minder ruwheid
Bij een geïrriteerde huid gaat het zelden alleen om droogte. Het is ook dat ruwe, branderige, opgejaagde gevoel. In een SLS-irritatiemodel werd een afname van roodheid (als teken van ontsteking/irritatie) gezien bij de dexpanthenolcrème.
Wanneer pak je panthenol erbij?
Panthenol is niet alleen een aftersun-ingrediënt. Het is eerder een dagelijkse bondgenoot voor alle momenten waarop je huid net iets te veel heeft moeten incasseren.
- Na zonstress: warm, gespannen, prikkend
- Na scheren: wrijving, gevoeligheid
- Bij schraalheid: neusvleugels, wangen, handen, ellebogen
- Bij een droge, kwetsbare huidbarrière: huid die snel reageert of trekkerig wordt
- Bij huidherstel: als je huid een rustige, ondersteunende basis nodig heeft
5% panthenol: waarom wij daarvan houden
Je ziet panthenol in van alles, maar vaak in lage percentages. Dat kan prima zijn in een dagelijkse moisturizer.
Maar bij echte ongemakken wil je soms gewoon meer ‘werkstof’ in een simpele formule.
Zowel onze spray als onze crème bevatten 5% panthenol.
De Panthenol Spray: snelle verlichting zonder wrijven
Soms wil je wel verzorgen, maar niet aanraken. Omdat het zeer doet. Omdat het groot oppervlak is. Omdat je huid al geïrriteerd is en extra wrijving net niet helpt.
De Panthenol Spray is precies daarvoor gemaakt. Op de productpagina wordt de hydrolipidenlaag uitgelegd als een belangrijke factor bij irritatie, en dat de spray bedoeld is om die balans te ondersteunen.
Wanneer ik de spray het vaakst zou pakken
- Als je huid warm en gespannen is na de zon
- Als je jeuk, roodheid of schraalheid voelt op een groter gebied
- Als je huid gevoelig is en je liever niet wrijft
- Als je een snelle, laagdrempelige stap zoekt om je routine weer rustig te maken
Hoe gebruik je de spray praktisch?
- Spray op schone huid
- Laat intrekken
- Herhaal zo vaak als nodig
Wil je het nog milder houden? Reinig dan eerst met een zachte cleanser. Bij een gevoelige huid met tekenen van eczeem of psoriasis is deze vaak prettig: Olive-elia Shampoo & Douchegel bij Eczeem/Psoriasis.
De Panthenol Crème: de ‘blijf-plakken’ verzorging voor droge plekken
Waar de spray snel en makkelijk is, is de Panthenol Crème de stap daarna: een laagje dat langer blijft, vooral op plekken die blijven zeuren.
Op de productpagina wordt de crème genoemd als optie voor tatoeageverzorging, huidherstel en littekenverzorging, en er worden meerdere botanische ingrediënten genoemd die in de formule zitten (zoals olijfolie, calendula, aloë vera, kamille, zoethout).
Wanneer ik de crème het vaakst inzet
- Op droge, ruwe plekken die steeds terugkomen
- Op handen die door weer en wassen schraal blijven
- Op plekjes die trekkerig worden na het douchen
- Als je huidbarrière een periode van rust nodig heeft
Hoe gebruik je de crème slim
- Breng aan op een licht vochtige huid (na douchen of handen wassen)
- Smeer liever twee dunne lagen dan één dikke
- Gebruik consequent: panthenol is een herstel-ingredient, geen quick fix die je maar één keer nodig hebt
Panthenol in je routine: zo bouw je een rustige herstelroutine
Als je huid overprikkeld is, helpt het meestal om even terug te gaan naar basis.
- Stap 1 reinig mild: Shampoo & Douchegel bij Eczeem/Psoriasis
- Stap 2 kalmeer direct: Panthenol Spray 5%
- Stap 3 sluit af waar nodig: Panthenol Crème 5%
Als je huid echt extreem droog en verdikt is (kloven, ruwe zones), dan kan een gerichte ureumcrème prettiger zijn dan alleen panthenol. Die vind je hier: Olive-elia Cracked Skin Cream (12% ureum, 5% melkzuur).
En bij een huid die langdurig uit balans is en dagelijks comfort nodig heeft, gebruiken veel mensen graag een rijkere, parfumvrije barrièrecrème: Moisturizing Relief Cream (eczeem crème).
Panthenol en zon: aftersun, maar dan verstandig
Panthenol kom je vaak tegen in aftersun, en dat is niet voor niets. Het past goed bij verkoeling en herstel na UV-stress.
Als je een aftersun zoekt met panthenol in een meer luxe lotiontextuur, kijk dan eens naar de Olive-elia Aftersun Lotion.
Ben je juist fan van een lichte gel, dan is deze prettig: Aphrodite Aftersun Aloë Vera Gel.
Veelgestelde vragen
Is panthenol veilig voor dagelijks gebruik?
Panthenol wordt breed toegepast in dermatologie en cosmetica, juist omdat het over het algemeen goed verdraagbaar is. De meeste mensen kunnen het prima dagelijks gebruiken.
Is panthenol hetzelfde als dexpanthenol?
Panthenol is de verzamelnaam; dexpanthenol is één specifieke vorm die veel gebruikt wordt in topicale producten en die in de huid kan worden omgezet naar pantotheenzuur.
Helpt panthenol bij eczeem of psoriasis?
Panthenol kan ondersteunen bij droogte, jeuk en irritatie die vaak samengaan met een kwetsbare huidbarrière. Maar het is geen medicijn. Bij ernstige of aanhoudende klachten: overleg met je arts. Voor dagelijkse verzorging kun je wél kijken naar producten die specifiek zijn gemaakt voor dit type huid, zoals de Moisturizing Relief Cream (eczeem crème).
Spray of crème: welke moet ik kiezen?
Heel praktisch:
- Kies de spray als je snelle verlichting wilt, groot oppervlak hebt, of liever niet wrijft.
- Kies de crème als je droge plekken hebt die langer verzorging nodig hebben.
Veel mensen gebruiken ze juist samen: spray als eerste hulp, crème als beschermende vervolglaag.
Tot slot: panthenol is de rustige kracht
Wij houden bij MetOlijf van ingrediënten die hun werk doen zonder drama.
Panthenol is precies dat. Niet schreeuwerig. Niet ingewikkeld. Wel heel effectief als je huid even niet meer zelf kan herstellen zoals je gewend bent.
Twijfel je of je huid vooral behoefte heeft aan panthenol, of juist aan een eczeemcrème of ureumcrème? Stuur ons gerust een berichtje. We denken graag met je mee, warm en eerlijk.
Bronnen
- Ebner, F., Heller, A., Rippke, F., & Tausch, I. (2002). Topical use of dexpanthenol in skin disorders. American Journal of Clinical Dermatology, 3(6), 427–433. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12126457/
- Gehring, W., Gloor, M., & Schmid, M. H. (2000). Effect of topically applied dexpanthenol on epidermal barrier function and stratum corneum hydration. Results of a human in vivo study. Arzneimittel-Forschung, 50(7), 659–663. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10965426/
- Heise, R., Skazik, C., Marquardt, Y., Czaja, K., Sebastian, K., Kurschat, P., Gan, L., Denecke, B., & Baron, J. M. (2012). Dexpanthenol modulates gene expression in skin wound healing in vivo. Skin Pharmacology and Physiology, 25(5), 241–248. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22759998/
- Proksch, E., Nissen, H. P., Bremgartner, M., & Urquhart, C. (2002). Dexpanthenol enhances skin barrier repair and reduces inflammation after sodium lauryl sulphate-induced irritation. British Journal of Dermatology, 146(4), 683–688. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19753737/
- Shin, J. W., Park, S. H., Kim, M. J., Choi, S. Y., & Park, K. (2011). Skin moisturizing effects of panthenol-based formulations. Journal of Cosmetic Science, 62(6), 547–560. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21982351/
- MetOlijf. (n.d.). Olive-elia Panthenol Spray. Geraadpleegd op 5 februari 2026, van https://www.metolijf.nl/products/olive-elia-panthenol-spray
- MetOlijf. (n.d.). Olive-elia Panthenol Crème. Geraadpleegd op 5 februari 2026, van https://www.metolijf.nl/products/olive-elia-panthenol-creme
- MetOlijf. (n.d.). Olive-elia Moisturizing Relief Cream (eczeem crème). Geraadpleegd op 5 februari 2026, van https://www.metolijf.nl/products/olive-elia-moisturizing-relief-cream-eczeem-creme
- MetOlijf. (n.d.). Olive-elia Cracked Skin Cream (ureum crème). Geraadpleegd op 5 februari 2026, van https://www.metolijf.nl/products/olive-elia-cracked-skin-cream-50ml
- MetOlijf. (n.d.). Olive-elia Shampoo & Douchegel bij Eczeem/Psoriasis. Geraadpleegd op 5 februari 2026, van https://www.metolijf.nl/shampoo-douchegel-eczeem-psoriasis-olive-elia